Τιμώντας τους ήρωες (επετειακό διήγημα)

     Έκανε αρκετές επισκέψεις στη θεία του την Αποστολία, στο γηροκομείο της πόλης ο Χαρίλαος. Αν και κάπως μακρινή η συγγένειά τους – τριτοξαδέρφη του πατέρα του –, είχε νοιώσει με πολύ έκδηλο τρόπο τη στοργή της και τη αγάπη της στα παιδικά του χρόνια. Μετά τον πρόωρο χαμό της μητέρας του, τελειώνοντας ο ίδιος το δημοτικό, σχεδόν καθημερινά τους φρόντιζε, τόσο τον ίδιο και τον αδελφό του, όσο και τον πατέρα τους, αφού και τα σπίτια τους ήταν πολύ κοντά. Η σχέση αγάπης αυτή δεν ξεθώριασε, παρ’ όλο που η θεία είχε περάσει τα ενενήντα και ο Χαρίλαος τα πενήντα πέντε. Ήταν δωρήτρια του γηροκομείου και μετά το ξενιτεμό των τριών παιδιών της και την απώλεια του άντρα της, η αίτησή της να συμπεριληφθεί στους τρόφιμους έγινε άμεσα δεκτή από τη διοίκηση του ιδρύματος.
     Ο Χαρίλαος είχε γνωριστεί με όλο σχεδόν το προσωπικό του γηροκομείου και κάθε φορά που θα επισκεπτόταν τη θεία του, τους πήγαινε και κάποιο συμβολικό κέρασμα, «σαν μικρό αντίδωρο» για τη φροντίδα που της παρείχαν, όπως συνήθιζε να λέει ο ίδιος.
     Σε μία από τις επισκέψεις του, λίγες μέρες πριν την επέτειο της 28ης Οκτωβρίου, και κατόπιν ενημέρωσης και θετικής απάντησης του προσωπικού, ανέβηκε στον όροφο του ιδρύματος, όπου ήταν οι άνδρες τρόφιμοι. Είχε διαβάσει ότι σε έναν  από τους θαλάμους του είχε βρει καταφύγιο ένας ανάπηρος πολέμου. Οδηγούμενος εκεί από μία εργαζόμενη, έφτασαν στην ανοιχτή πόρτα του μονόκλινου δωματίου του. Ο συγκεκριμένος τρόφιμος κοιμόταν εκείνη τη στιγμή και η υπάλληλος αποχώρησε.
     O Χαρίλαος έμεινε εκεί και διακριτικά από την ανοιχτή πόρτα θαύμαζε το εσωτερικό δωματίου: Η γαλανόλευκη σε περίοπτη θέση και αριστερά της μια μεγάλη κορνίζα με τα παράσημά του, καρφιτσωμένα σε ακριβό ύφασμα. Δεξιά της σημαίας το «χρυσούν μετάλλιον ανδρείας», που με δυσκολία λόγω της αποστάσεως μπόρεσε να διαβάσει «εις τον επί τιμή συνταγματάρχην». Δεξιότερα και μια φωτογραφία του σε νεαρή ηλικία, με στρατιωτική στολή και το βαθμό του υπολοχαγού.
     Ταυτόχρονα με την κίνηση του χεριού του ο τρόφιμος άνοιξε τα μάτια του και είδε τον απροσδόκητο επισκέπτη, που θεώρησε να κοιτάζει αδιάκριτα το χώρο του.
     «Θέλετε τίποτα, κύριε;», ρώτησε ενοχλημένος και σε αυστηρό τόνο.
     «Συγχωρήστε με, κύριε συνταγματάρχα… Διάβασα πρόσφατα για εσάς στον Τύπο και ήθελα να σας επισκεφθώ, να σας γνωρίσω  και να σας εκφράσω το θαυμασμό μου και την ευγνωμοσύνη μου για την ελευθερία που μας έχετε χαρίσει…», ήταν η απάντησή του, νοιώθοντας προσβεβλημένος από τα λόγια του συνταγματάρχη.
     «Σ’ ευχαριστώ, νεαρέ μου, όμως είναι αγένεια εκ μέρους σου αυτό που κάνεις», τον παρατήρησε, και μετά από λίγα δευτερόλεπτα συμπλήρωσε: «Έλα μέσα... Τι ακριβώς θέλεις;»
     Με διστακτικά βήματα ο Χαρίλαος έφτασε μέχρι την πόρτα του θαλάμου.        
     «Σας ζητώ και πάλι συγνώμη, κύριε συνταγματάρχα… Μου επιτρέπετε να σας ασπαστώ τα χέρια που πολέμησαν για τις Αξίες μας;», τον ρώτησε κι ένα δάκρυ συγκίνησης συνόδευσε την παλλόμενη φωνή του.
     «Έλα μέσα, παιδί μου, έλα μέσα», του ξαναείπε και φάνηκε να χαλαρώνει.
     Πλησιάζοντας, παρατήρησε μια μεγάλη ουλή στην αριστερή παρειά του, κάτι που τον δυσκόλευε και στην ομιλία. Σε λίγο που, μάλλον με δισταγμό, του έδωσε τα χέρια του να τα ασπαστεί, είδε ότι από το ένα έλειπαν τα τρία δάχτυλα. Σε επόμενη επίσκεψή του ο συνταγματάρχης του αποκάλυψε ότι είχε ακρωτηριαστεί από σφαίρα στο δεξί του πόδι, στη μέση του μηρού. Αυτό δεν ήταν ορατό, αφού ήταν σκεπασμένος με μια ελαφριά κουβέρτα.
     Η πρώτη αυτή γνωριμία εξελίχθηκε σταδιακά σε μια αμοιβαία και ειλικρινή σχέση φιλίας σε επόμενες επισκέψεις, ο δε Χαρίλαος εκδήλωνε με κάθε τρόπο το σεβασμό του και το θαυμασμό του στον ήρωα. Αχόρταγα άκουγε και από το στόμα του ένδοξες ιστορίες που γράφτηκαν κατά την εισβολή των Ιταλών στην Ελλάδα, στις 28 του Οκτώβρη του 1940.
    Ένα πρωί, χτύπησε το τηλέφωνο του Χαρίλαου, πριν ακόμα φύγει για τη δουλειά του. Η κλήση ήταν από το γηροκομείο και η καρδιά του χτύπησε δυνατά και γρήγορα, φοβούμενος ότι κάτι σοβαρό είχε συμβεί στη θεία του. Όμως, η γυναικεία φωνή που τον καλούσε, του ανακοίνωσε το θάνατο του συνταγματάρχη. Ο ίδιος είχε δώσει το τηλέφωνό του στο προσωπικό του ιδρύματος και είχε παρακαλέσει να τον ενημερώσουν, αν κάτι του συμβεί.
     Ο Χαρίλαος ήταν από τους λίγους που συνόδευσαν τον ήρωα στην τελευταία του κατοικία, αφού ο ίδιος δεν είχε δημιουργήσει οικογένεια και οι συγγενείς του που τον επισκέπτονταν ήταν ελάχιστοι. Μεταξύ αυτών και δύο νοσοκόμες του γηροκομείου. Ανάμεσα στα λίγα στεφάνια της τελετής, ήταν και αυτό του υπουργού εθνικής αμύνης, χωρίς ο ίδιος να παρίσταται. Το φέρετρο ήταν τυλιγμένο με τη σημαία, ενώ μέχρι τον τάφο προηγούνταν τα παράσημά του, καρφιτσωμένα σ' ένα τετράγωνο μαξιλάρι με πράσινο κάλυμα τσόχας. Τα κρατούσε με ευλάβεια ένας νεαρός άνδρας, ίσως του γραφείου τελετών, ίσως υπάλληλος του γηροκομείου. Ένας σύντομος επικήδειος λόγος που εκφωνήθηκε από εκπρόσωπο του οικείου νομάρχη, επικεντρώθηκε στην ηρωική δράση του συνταγματάρχη το 1940. 
     Σαν τελευταία πράξη μνήμης προς τον εκλιπόντα, ο Χαρίλαος κατέθεσε λίγες μέρες μετά ένα σεβαστό χρηματικό ποσό στο γηροκομείο της πόλης.

Νίκος Χρ. Παπακωνσταντόπουλος, 26.10.2021

https://nikolpapak.blogspot.com/2021/08/blog-post_29.html

Προσκύνημα στα Γιαννιτσά-οδοιπορικό στην Πέλλα

Η ΠΑΤΡΙΣ
ΕΙΣ ΜΝΗΜΗΝ
ΤΩΝ ΕΙΣ ΓΙΑΝΝΙΤΣΑ
ΠΕΣΟΝΤΩΝ ΤΕΚΝΩΝ ΤΗΣ
1912-1913

Περιεχόμενα:
Πρόλογος
Το ταξίδι-άφιξη
Επισκέψεις-ξεναγήσεις στην πόλη
Η εκπομπή
Επίσκεψη στα Λουτρά Πόζαρ και στην Έδεσσα
Επίλογος
 
Πρόλογος
 
     Το «προσκύνημα στα Γιαννιτσά» ήταν μια ανεκπλήρωτη επιθυμία του παππού μου Κωνσταντίνου Παπακωνσταντόπουλου, βετεράνου των βαλκανικών πολέμων και του πρώτου παγκοσμίου πολέμου. Ο Κωνσταντίνος Παπακωνσταντόπουλος έλαβε μέρος σε πολλές μάχες των πολέμων που μεγάλωσαν την Ελλάδα: των βαλκανικών. Λίγο μετά το τέλος τους, κλήθηκε και πάλι να υπηρετήσει την Πατρίδα στην πρώτη παγκόσμια σύρραξη, φτάνοντας πολεμώντας μέχρι της Οδησσό της Ρωσίας. Υπηρέτησε-πολέμησε συνολικά εννιά χρόνια και τρεισήμισι μήνες. Επιστρέφοντας στο χωριό του, το Λειβάρτζι Καλαβρύτων, έζησε όπως και πολλοί άλλοι συμπολεμιστές και συναγωνιστές του: καλλιεργώντας τα λίγα στρέμματα γης του και φροντίζοντας το μικρό κοπάδι του πρόβατα, μα προ πάντων αθόρυβα, χωρίς να διεκδικήσει θέσεις και αξιώματα, αν και είχε κάθε δικαίωμα.
    Στις αμέτρητες τραγικές ιστορίες των πολέμων που έδρασε και που ποτέ δεν έχανε την ευκαιρία να διηγείται με δικαιολογημένη υπερηφάνεια ξανά και ξανά σε μεγάλη ηλικία, κατέληγε συχνά με αυτά τα λόγια: «Αχ!... Να ’τανε τρόπος να πήγαινα να ξαναπατήσω τους τόπους που πολέμησα!… Προσκύνημα θα ήτανε!...», εννοώντας πάντα τους Ελληνικούς τόπους. Οι δυσκολίες της ζωής, όμως, ήταν μεγάλες, όπως και οι οικονομικές και τα συγκοινωνιακά μέσα της εποχής δεν συνηγορούσαν καθόλου εύκολα σε κάτι τέτοιο. Έτσι, έφυγε από τη ζωή το 1973, με ανεκπλήρωτη αυτή την επιθυμία/λαχτάρα του. 
     Ορισμένες από τις αφηγήσεις του από τις περιπέτειες των πολέμων, που άκουγα από το στόμα του σε πρώτη σχολική ηλικία, αποτυπώθηκαν από τότε στο μυαλό μου. Μια φωτογραφία του μετά την νικηφόρα μάχη των Γιαννιτσών (19-20 Οκτωβρίου 1912), που είδε το φως της δημοσιότητος το 2005, μου ξύπνησε τις μνήμες αυτές, οι οποίες «γέννησαν» το βιβλίο μου «η φωτογραφία» (2012, ακριβώς εκατό χρόνια μετά). Στις σελίδες του ξεδιπλώνεται μια αλληλουχία αναμνήσεων από τα παιδικά μου χρόνια, με τον παππού μου ως ένα από τα κεντρικά του πρόσωπα. Είχε μεγάλη απήχηση στο αναγνωστικό κοινό και το 2019 ήλθε η δεύτερη έκδοσή του.

Το βιβλίο "Η Φωτογραφία"

     Τη «σκυτάλη» στην επιθυμία αυτή του παππού πήρε ο πατέρας μου, Χρήστος Παπακωνσταντόπουλος, ο οποίος πολύ το ήθελε και πάντα το εξέφραζε να «πατήσει τα χώματα που απελευθέρωσε ο πατέρας του». Πάλι, όμως, οι δυσκολίες «μπροστά». Το μόνο που κατορθώθηκε, ήταν ένα ταξίδι μαζί μου μέχρι το Μπιζάνι και τα Γιάννενα, «κατάθεση στεφάνου», όπως είπε ο ίδιος με πολλή συγκίνηση όταν βρεθήκαμε εκεί. Φεύγοντας και ο πατέρας μου από τη ζωή το 2007, ένοιωθα πολύ προσωπικά το βάρος του «τάματος» αυτού. Μια όμορφη συγκυρία σήμερα, εν έτει 2021, πραγματοποίησε τον πολλών δεκαετιών αυτόν διακαή πόθο: Ήταν η διαδικτυακή, κατ’ αρχήν, γνωριμία με τον Στρατηγό (ε.α.) της Ελληνικής Αστυνομίας (ΕΛΑΣ) κ. Βασίλη Τραούδα και η εκ παραλλήλου φιλία του με τον στενού βαθμού συγγενή μας, τον Παναγιώτη Γιαννούλα, επίσης Στρατηγό (ε.α.)  της ΕΛΑΣ.
     Μια δεύτερη ευτυχής συγκυρία είναι και η ιδιότητα του Βασίλη Τραούδα ως παραγωγού στον τηλεοπτικό σταθμό PELLA TV, που η πρότασή/πρόσκλησή του για μια εκπομπή με θέμα το βιβλίο μου «η φωτογραφία», ήταν πραγματική ευλογία. Καλλιεργώντας και ερευνώντας το θέμα, η εκπομπή εξελίχθηκε και ως ένα αφιέρωμα σε Καλαβρυτινούς μαχητές των Γιαννιτσών.
 
Το ταξίδι-η άφιξη
 
     Η «αιτία», λοιπόν, υπήρχε και την «αφορμή» έφερε η πρόσκληση του Βασίλη Τραούδα. Έτσι, με πολλή διάθεση και με γεμάτες τις αποσκευές μου με όλες τις λεπτομέρειες για την εκπομπή-αφιέρωμα και απότιση φόρου τιμής στους Καλαβρυτινούς Απελευθερωτές της ένδοξης πόλης των Γιαννιτσών, ξεκινήσαμε το πρωινό εκείνης της Πέμπτης, στα μέσα του Ιουλίου 2021, με τη σύζυγό μου και τον Παναγιώτη, ο οποίος, πέραν των άλλων, είχε να συναντηθεί με το συνάδελφό του πολλά χρόνια. Ο καιρός ήταν πολύ ζεστός, σε επίπεδα καύσωνα, αλλά αυτό δεν μας επηρέασε καθόλου. Η καλή μας διάθεση από τη μια και η καλή απόδοση του κλιματισμού του αυτοκινήτου από την άλλη, ήταν τα καλύτερα αντίδοτα στο κάμα του Αλωνάρη.
     Μακρύ το ταξίδι, μακρές και οι συζητήσεις με διάφορα θέματα στη διαδρομή. Εκτός από διάφορα οικογενειακά, η αποξήρανση της λίμνης της Κωπαΐδας, η μάχη των Θερμοπυλών με τα ιαματικά λουτρά της περιοχής, η Λαμία με την παλιά της ονομασία (Ζητούνι), η ιστορική γέφυρα του Γοργοποτάμου και η νέα εθνική οδός Αθηνών-Θεσσαλονίκης με τα μεγάλα τούνελ ήταν κάποια από τα θέματα των μακροσκελών συζητήσεών μας. Έτσι, ούτε που καταλάβαμε πότε αντικρύσαμε το βουνό-κατοικία των δώδεκα θεών και το «αντίπαλό» του, την Όσσα (Κίσσαβο), που ποτέ… δεν μονιάσανε!
     Ο όρος που είχε θέσει να περάσουμε από το σπίτι του ο διαμένων στη Λεπτοκαρυά, φίλος μας και συγγενής μας Γιώργος Γιαννούλας, δεν μπορούσε ούτε ν’ αγνοηθεί, ούτε να περιφρονηθεί. Μετά την υποδοχή, την Αβραμιαία φιλοξενία που είχαν ετοιμάσει με τη σύζυγό του, την εξαίρετη Χρύσα και όλη του την οικογένεια, ακολούθησε ο καφές με συνεχή κουβεντούλα και μόνιμη τη διάθεση. Τον καφέ ακολούθησε ένα δίωρο απολαυστικό μπάνιο στη φανταστική κοντινή θάλασσα. Μεγάλες οι μέρες του Ιουλίου, αφού δεν είχε περάσει ακόμα ούτε ένας μήνας από τη θερινή ισημερία. Όπως λέμε και στον τόπο μου «το καλοκαίρι η μέρα είναι χρόνος». Επομένως, μεγάλη και η ταξιδιωτική μας απόλαυση.
    Το υπόλοιπο της διαδρομής μας μέχρι τα Γιαννιτσά ήταν μία ώρα, περίπου, οπότε είχε προχωρήσει το απόγευμα όταν ξεκινήσαμε. Όσο πλησιάζαμε, όλο και περισσότερο έφερνα στις σκέψεις μου πολλές από τις αφηγήσεις του παππού μου για την ένδοξη πόλη και τα συναισθήματα που με πλημύριζαν γίνονταν εντονότερα. Η πραγματοποίηση του προσκυνήματος που χρόνια με απασχολούσε πλησίαζε!
     Μετά την σύντομη και πρόχειρη τακτοποίηση των αποσκευών μας σε ξενοδοχείο στο κέντρο της πόλης, για το οποίο πολύ πρόθυμα είχε φροντίσει ο Βασίλης, του τηλεφώνησα.
     «Να πω καλώς ορίσατε;», ήταν η πρώτη του κουβέντα μόλις απάντησε και σε λίγη ώρα ήταν μαζί μας. Η διαδικτυακή μας φιλία είχε λάβει κιόλας δια ζώσης μορφή! Σε λίγο μας οδήγησε σε μια γνωστή του ταβέρνα και μετά τις βραδινές γαστρονομικές απολαύσεις και τις συζητήσεις για διάφορα θέματα, καθώς και κάποιες ενημερώσεις για την τηλεοπτική εκπομπή της επόμενη ημέρας, δεν… κουράστηκε καθόλου να μας καταλάβει ο Μορφέας στα κρεβάτια του εξαιρετικού ξενοδοχείου.
 
Επισκέψεις-ξεναγήσεις στην πόλη
 
     Την άλλη μέρα το πρωί η παρέα μας μεγάλωσε. Εκτός από τον Βασίλη, η μέχρι τότε διαδικτυακή φιλία μας με τον Γιάννη Παπαλαζάρου, εκπαιδευτικό, ιστορικό και συγγραφέα, έλαβε κι αυτή διά ζώσης μορφή. Ακούραστα και οι δυο τους μας ξενάγησαν στην ηρωική πόλη και «είδαν πολλά τα μάτια μας»! Από ιστορικά μνημεία, ναούς, μέχρι οθωμανικές επιγραφές.
     Μετά τον απαραίτητο καφέ, οι επισκέψεις μας ξεκίνησαν από το μνημείο των πεσόντων κατά την απελευθέρωση της πόλης στις 20 Οκτωβρίου 1912. Εκεί είναι γραμμένα τα ονόματα των πεσόντων υπερασπιστών, μεταξύ των οποίων και δύο Καλαβρυτινών. Από εκεί κατευνθήκαμε στο μνημείο των εκτελεσθέντων Γιαννιτσιωτών υπό των στρατευμάτων της ναζιστικής κατοχής, στις 14 Σεπτεμβρίου 1944. Ένα θέμα που πάντα με «καίει» ως Καλαβρυτινό και η πρότασή μου στους Δήμους των δύο πόλεων είναι η αδελφοποίησή τους. Σχετικό γραπτό αίτημά μου έχουν ήδη στα χέρια τους και οι δύο Δήμαρχοι. Θέλω να πιστεύω ότι και εν όψει του εορτασμού της 109ης επετείου της νικηφόρας μάχης των Γιαννιτσών (20.10.2021), το αίτημα θα γίνει αποδεκτό, πολλώ δε μάλλον για τον εορτασμό των 110 χρόνων.

Δείχνοντας ονόματα δύο Καλαβρυτινών πεσόντων
στη μάχη των Γιαννιτσών

Το Μνημείο τον εκτελεσθέντων Γιαννιτσιωτών
υπό των γερμανικών στρατευμάτων κατοχής, 14 Σεπτ. 1944 

     Τελευταία μας επίσκεψη, πριν το μεσημέρι, ήταν στο Ιστορικό και Λαογραφικό Μουσείο Γιαννιτσών, όπου εκεί ο ιστορικός Γιάννης Παπαλαζάρου και η διευθύντρια μας έκαναν μια υποδειγματική ξενάγηση. Έχοντας μια ιδιαίτερη αδυναμία στη λαογραφία, έβλεπα και άκουγα μαγεμένος, μαζί και όλη η παρέα, φυσικά. Με τάξη και με ιστορική εξέλιξη τα εντυπωσιακά εκθέματά του, ζωντάνευαν μπροστά στα μάτια μας άλλες εποχές. Και μαζί με όλα αυτά, οι ομοιότητες των εκθεμάτων με αυτά  του πρότυπου λαογραφικού μουσείου του χωριού μου, του «Κέντρου Λαογραφίας και Λειβαρτζινής Παράδοσης» (ΚΕ.ΛΑ.ΛΕΙ.ΠΑ), ήταν πολύ μεγάλες.

Επίσκεψη-ξενάγηση στο
Ιστορικό και Λαογραφικό Μουσείο Γιαννιτσών

Εκθέματα στο Μουσείο από την ιστορική Μάχη των Γιαννιτσών

Αναπαράσταση σχολικής αίθουσας στο Μουσείο

     Το Ιστορικό και Λαογραφικό Μουσείο Γιαννιτσών ιδρύθηκε 1997 από την Ιστορική και Λαογραφική Εταιρεία Γιαννιτσών «Ο Φίλιππος», με σκοπό την προβολή της τοπικής ιστορίας και λαογραφίας.
     Από τα κτίσματα εκείνα που ελκύουν το μάτι του επισκέπτη της πόλης, είναι και «ο πύργος του ρολογιού», ένα ορθογώνιο κτίριο, ύψους 25 μ. Σύμφωνα με οθωμανική επιγραφή επί του μνημείου, αυτό κτίστηκε το 1754 από τον Σερίφ Αχμέτ. Στην οροφή του υπήρχε ένας πυργίσκος, όπου βρίσκονταν τα ρολόγια. Αυτός καταστράφηκε από βλήματα όλμου το 1946. Ο πύργος εξυπηρετούσε και στρατιωτικούς σκοπούς, καθώς από τα παράθυρά του μπορούσαν οι τούρκοι να ελέγχουν όλη την περιοχή.

"Ο πύργος του ρολογιού"

     Μετά την απελευθέρωση, οι τελευταίοι κατακτητές έφυγαν από την πόλη τα έτη 1924-1925.
     Επικρατέστερη εκδοχή της ονομασίας τη πόλης, είναι ότι αυτή προέρχεται από τον πρώτο τούρκο που εκστράτευσε στη Μακεδονία, τον Γαζή Εβρενός και την ονόμασε «Γενιτσέ ι Βαρντάρ» (Νέος Βαρδάρης). Εκεί ήταν και το ορμητήριό του για την κατάκτηση και άλλων γειτονικών πόλεων.

Κάνοντας νέους φίλους στα Γιαννιτσά!

     Σε κοντινή απόσταση από τα Γιαννιτσά βρίσκονται τα ερείπια της Αρχαίας Πέλλας, γενέτειρας του Μεγάλου Αλεξάνδρου και πρωτεύουσας της Αρχαίας Μακεδονίας.
 
Η εκπομπή
 
     Μη έχοντας την απαιτούμενη «άνεση» μπροστά στον τηλεοπτικό φακό, δεν κρύβω τις ανησυχίες που είχα. Οι ανησυχίες μου δεν οφείλονταν μόνο στην έλλειψη «άνεσης», αλλά και στα συναισθήματα τα οποία με διακατείχαν. Η οικειότητα, όμως, με τον παραγωγό Βασίλη Τραούδα και οι συμβουλές του επέδρασαν πολύ θετικά.
      Κρίνω ότι θα ήταν πλεονασμός να γράψω κάποιες λεπτομέρειες για την ωριαία εκπομπή στην τηλεόραση PELLA TV, με τίτλο «Μια φωτογραφία – μια ιστορία» και με υπότιτλο «Προσκύνημα εγγονού στα ηρωικά χνάρια του παππού του στη Μακεδονία», που μεταδόθηκε στις 29.7.2021 και σε επανάληψη δύο μέρες μετά. Η εκπομπή έχει αναρτηθεί και στο διαδίκτυο (YouTube) και μπορείτε να την παρακολουθήσετε ΕΔΩ .
 
Επίσκεψη στα λουτρά Πόζαρ και στην Έδεσσα    
 
     Η επιτυχία της εκπομπής μου έφερε μεγαλύτερη χαλάρωση, όπως την ίδια χαλάρωση έφερε και στη σύζυγό μου και στον Παναγιώτη. Με αυτό δεδομένο, εκμεταλλευτήκαμε και την επόμενη μέρα, το Σάββατο, για μια ακόμα εξόρμηση: Στα λουτρά Πόζαρ και στην Έδεσσα.
     Σε μικρή απόσταση από τα Γιαννιτσά, βρίσκονται τα λουτρά Πόζαρ. Η ονομασία τους έχει Σλαβική ρίζα, με τη σημασία «φωτιά». Είναι γνωστά, επίσης, και ως Λουτρά Αριδαίας ή Λουτρά Λουτρακίου, αφού είναι κοντά στο Λουτράκι της Πέλλας. Πρόκειται για πηγές που αναβλύζουν ζεστό νερό, θερμοκρασίας 37^ο Κελσίου, χειμώνα καλοκαίρι και είναι ιαματικές. Οι παρακείμενες εγκαταστάσεις που έχουν αναπτυχθεί, παρέχουν στον επισκέπτη πολύ καλή διαμονή και φιλοξενία.
     Τα νερά των λουτρών Πόζαρ πηγάζουν από του πρόποδες του όρους Καϊμακτσαλάν (Βόρα) και καταλήγουν στο Θερμοπόταμο Αριδαίας. Αξιοσημείωτο είναι ότι «πλάι-πλάι» πηγάζουν θερμά και παγωμένα και κατά τη ροή τους προς την πεδιάδα της Αριδαίας σχηματίζουν πολλούς καταρράκτες. Βγαίνοντας ο λουόμενος από τα θερμά, που σχηματίζουν μικρή λίμνη, μπορεί ακριβώς δίπλα να νοιώσει τη διαφορά στα παγωμένα νερά του καταρράκτη (βλ. φωτογραφία).

Στα λουτρά Πόζαρ

     Σύμφωνα με την αρχαία παράδοση, τα λουτρά θεωρούνταν τόπος χαλάρωσης και αποκατάστασης των Μακεδόνων βασιλέων, ειδικά μετά από μάχες και πολυετείς πολέμους. Ενδεχομένως να λειτουργούσαν και στα χρόνια του Μεγάλου Αλεξάνδρου, καθώς και στα μετέπειτα Ρωμαϊκά και Βυζαντινά χρόνια. Η ύπαρξη παρακείμενων σπηλαίων, οδήγησε τελευταία και μετά από έρευνες, στην ίδρυση του πρώτου σπηλαιολογικού πάρκου στην Ελλάδα.
     Σχετικά μικρή και η απόσταση της Έδεσσας από εκεί, η πόλη μάς υποδέχθηκε με τα καλύτερά της. Η παραγωγή φρούτων εποχής ήταν στις δόξες της. Τα περίφημα κεράσια «Βοδενών», τα βύσσινα, τα ροδάκινα και τα βερίκοκα είχαν τη δική τους πρωταγωνιστική θέση στο εμπόριο και στη φιλοξενία. Μαζί με το μεσημεριανό μας σε κεντρικό σημείο της πόλης και υπό τις δροσιές των βαθύσκιωτων δέντρων, τα τιτιβίσματα των χελιδονιών και τα ισοκρατήματα των τζιτζικιών, απολαύσαμε και τον απέραντο κάμπο στο απόλυτο πράσινο. Ξεχωριστές οι στιγμές συνάντησής μας και με άλλους φίλους μας εκεί, που με τον καφέ και την κουβέντα γίνονταν όλα ιδιαίτερα.
     Η πόλη είναι φημισμένη για τους  καταρράκτες της και βρίσκεται πάνω στην αρχαία Εγνατία Οδό. Η ίδρυσή της συνδέεται με τους Αργείους της Πελοποννήσου, καθώς ο αρχηγός του Κόρανος οδηγήθηκε εκεί ύστερα από χρησμό του Μαντείου των Δελφών. Άλλη εκδοχή υποστηρίζει ότι οι πρώτοι κάτοικοί της ήταν Θράκες, τους οποίους εκτόπισαν οι Αργείοι.
     «Πύργος μέσα στο νερό» σημαίνει το όνομα της Έδεσσας από τα αρχαία χρόνια, αφού είχε και έχει έντονο το υγρό στοιχείο  Η επίσης γνωστή ονομασία της Βοδενά προέρχεται από τη σλαβική λέξη «voda», που σημαίνει νερό, αφού δέχθηκε μεγάλο σλαβικό κύμα επί οθωμανικής κυριαρχίας. Μετά την απελευθέρωσή της το 1912 από τον Ελληνικό Στρατό, η ονομασία της είναι και πάλι Έδεσσα.

Ο μεγάλος καταρράκτης της Έδεσσας

Μικρό σπήλαιο στην περιοχή των καταρρακτών Έδεσσας

     Ακόμα και στα χρόνια της τουρκοκρατίας, η Έδεσσα υπήρξε σημαντικό αστικό και διοικητικό κέντρο της Μακεδονίας. Το αποκορύφωμα της πολιτιστικής κίνησης ήρθε την εποχή του Μεσοπολέμου. Ιδιαίτερη ανάπτυξη γνώρισε και η μουσική, με συχνές συναυλίες, οπερέτες και άλλες εκδηλώσεις, στις οποίες συμμετείχαν τοπικές χορωδίες και φιλαρμονικές. Η παλιά μουσική παράδοση διατηρείται μέχρι τις ημέρες μας και στο τέλος κάθε καλοκαιριού ομάδες κανταδόρων διασχίζουν όλες τις γειτονιές της πόλης, χαρίζοντας ιδιαίτερες στιγμές σε ντόπιους και ξένους. Αξιόλογη είναι και η λογοτεχνική της παράδοση. Στο Γυμνάσιο της πόλης φοίτησε ο Μενέλαος Λουντέμης και εικόνες από τη ζωή της περιγράφονται συχνά στα έργα του. Στον γνωστό λόγιο Εδεσσαίο Μηνά Μηνωίδη (1788-1859), καθηγητή της Ελληνικής Γλώσσας στο Παρίσι, οφείλεται και η ανάπτυξη της Ολυμπιακής Ιδέας.
     Ο, επίσης Εδεσσαίος, Παναγιώτης Ναούμ με τους αδελφούς του Δημήτριο και Αντώνιο, συμμετείχαν στις Εθνοσυνελεύσεις της Ερμιόνης της Τροιζήνας, του Άργους και του Ναυπλίου. Δυναμικά παρούσα η Έδεσσα και στον Μακεδονικό Αγώνα με πολλούς αγωνιστές.
     Λίγα χρόνια μετά τον Β΄ παγκόσμιο πόλεμο και τη γερμανική κατοχή, απειλήθηκαν οι καταρράκτες της πόλης. Για τις ανάγκες εξηλεκτρισμού η τότε κυβέρνηση είχε αποφασίσει την εκμετάλλευση της υδατόπτωσης και μετατροπή μεγάλης έκτασης σε λίμνη και ως εκ τούτου την κατάργηση των καταρρακτών. Μετά από μια πρωτοφανή για την εποχή διαμαρτυρία των κατοίκων για τη διάσωση του φυσικού πλούτου της πόλης τους, στις αρχές δεκαετίας του 1960, ανακλήθηκε με δικαστικές παρεμβάσεις η κυβερνητική αυτή απόφαση. Αρκετά αργότερα (1998) ο Δήμος βράβευσε το Σύλλογο Προστασίας Φυσικών Καλλονών Εδέσσης και Περιχώρων, που πρωτοστάτησε για την διάσωση του αιωνίου συμβόλου της πόλης. Οι σημερινές δραστηριότητες με τις ανεμογεννήτριες, θυμίζουν πολύ εκείνη την εποχή!
     Λίγη ώρα μετά την επιστροφή μας στα Γιαννιτσά, η παρέα μας μεγάλωσε ακόμα περισσότερο. Το βράδυ εκείνο του Σαββάτου, οι φίλοι μας Βασίλης Τραούδας και Γιάννης Παπαλαζάρου με τις συζύγους τους Όλγα και Ελένη, μας είχαν καλέσει σε δείπνο. Η εξυπηρέτηση και η προθυμία του προσωπικού στην ταβέρνα της Χρύσας Μαϊλιάνη, ήταν υποδειγματική και τα εδέσματα με τη συνεχή κουβέντα μας εύφραναν τις αισθήσεις μας. Ιδιαίτερες στιγμές και η ανταλλαγή βιβλίων μεταξύ μας. Αν και νύχτα, η θέα ήταν απερίγραπτη! Βλέπαμε όλη την πόλη και μακριά τα φώτα της Έδεσσας.

Δείπνο-φιλοξενία στην ταβέρνα της Χρύσας

Επίλογος
 
     Για επίλογο του τετραήμερου αυτού ταξιδιού και προσκυνήματος στην ένδοξη και ιστορική και μαρτυρική πόλη των Γιαννιτσών, είχαμε αφήσει την Αρχαία Πέλλα, πρωτεύουσα του Μακεδονικού βασιλείου και γενέτειρα του Μεγάλου Αλεξάνδρου, την οποία επισκεφθήκαμε πριν την αναχώρησή μας, την Κυριακή το πρωί. Πέρα από τα σωζόμενα μνημεία των εξωτερικών χώρων, θαυμάσαμε και τα πολλά και πολύ αξιόλογα εκθέματα του μουσείου, αδιάψευστοι μάρτυρες όλα μαζί της αίγλης και της ακτινοβολίας της ιστορικής Μακεδονικής πόλης, την οποία μαζί με όλη τη Μακεδονία μας επιδιώκουν σήμερα κάποιοι προς βορράν γείτονές μας να καπηλευτούν.

Αρχαιολογικός χώρος της Αρχαίας Πέλλας

Τραπέζι Ελληνιστικής περιόδου (Μουσείο Αρχαίας Πέλλας)

    Όσο πλησίαζε το μεσημέρι, ο ήλιος έκαιγε και η ζέστη γινόταν όλο και πιο αισθητή. Πήραμε το δρόμο της επιστροφής στην Αθήνα, χορτασμένοι και αναβαπτισμένοι απ’ όλα όσα είδαμε και όσα ζήσαμε. Η εκπλήρωση χρέους προς τους κοντινούς προγόνους μου, που δεν κατάφεραν οι ίδιοι να επισκεφθούν τα Γιαννιτσά, με ανακούφιζε και ένοιωθα ότι θα είναι κι αυτοί ανακουφισμένοι. Αλλά και για την απότιση φόρου τιμής στους Καλαβρυτινούς Απελευθερωτές των Γιαννιτσών, πεσόντες και μη στην καθοριστικής σημασίας αυτή μάχη στις 19 και 20 Οκτώβρη 1912, ένοιωθα και νοιώθω έντονα τα συναισθήματα.  
    Τέλος, θέλω να ευχαριστήσω θερμά και εκ μέρους όλων μας για μια ακόμα φορά τον εκλεκτό φίλο μας και πολύ αξιόλογο άνθρωπο κ. Βασίλη Τραούδα για την πρόσκληση, την τηλεοπτική εκπομπή, την ξενάγηση, τη φιλοξενία, το ξεχωριστό ενδιαφέρον. Εξ ίσου θερμές ευχαριστίες και στον τηλεοπτικό σταθμό PELLA TV. Ομοίως ευχαριστώ και τον, επίσης αξιόλογο και ξεχωριστό φίλο μας, κ. Γιάννη Παπαλαζάρου. Το ίδιο και τις συζύγους τους -φίλες μας πλέον-, κ. Όλγα Τραούδα και κ. Ελένη Παπαλαζάρου, καθώς και κάθε άλλον που συνέβαλε, ώστε το προσκύνημα να γίνει ιεροτελεστία! Σημειώνω και πάλι ότι θέλω να πιστεύω πως οι οι Δήμαρχοι των δύο ιστορικών, ενδόξων και μαρτυρικών πόλεων Καλαβρύτων και Πέλλας θα κάνουν αποδεκτό το ταπεινό αίτημά μου για την αδελφοποίηση κι έτσι θα μας δίνονται οι ευκαιρίες να συναντιόμαστε συχνότερα και να τα λέμε περισσότερο!  

-----------------------------------------------
Πηγές: Εγκυκλοπαίδεια ΔΟΜΗ, Διαδίκτυο

Σημείωση: Για μεγέθυνση των φωτογραφιών, "πατήστε" επάνω σε αυτές.

 

Νίκος Χρ. Παπακωνσταντόπουλος, 8.10.2021

( Σύντομο βιογραφικό σημείωμα δείτε ΕΔΩ )

Βιβλιοπαρουσίαση: «Η σπάλα», του Γιάννη Α. Σιδέρη, εκδόσεις «διαπολιτισμός»

     Ήταν μια μεγάλη εκδήλωση αγάπης σε μένα και στη σύζυγό μου η πρόσκληση σε γεύμα, από τους πολύ αγαπητούς μας φίλους Αφροδίτη Σκαλτσά-Δημητρακοπούλου και το σύζυγό της Γιώργο Δημητρακόπουλο στα Βραχναίικα Πατρών, το Σάββατο 11 Σεπτεμβρίου του 2021. Εκεί, πλάι στο κύμα και υπό τις μοσχοβολιές των εδεσμάτων του εστιατορίου, η Αφροδίτη προχώρησε σε μια ακόμα κίνηση/εκδήλωση αγάπης: Μας χάρισε το βιβλίο του Γιάννη Σιδέρη, με τίτλο «Η σπάλα»! Δεν θα παραλείψω να σημειώσω εδώ, ότι στην Αχαϊκή πρωτεύουσα βρεθήκαμε εκείνες τις μέρες για τις παραστάσεις του θεατρικού μου έργου «ζωοκτονία εξ αμελείας», από την ερασιτεχνική ομάδα «Ταξιδευτές της Πρόζας», με υπεύθυνη τη φίλη Αφροδίτη. Στην παράσταση της Παρασκευής, 10 Σεπτεμβρίου στο Θεατράκι στις Ιτιές, γνώρισα σε μια σύντομη, αλλά ζεστή χειραψία και το συγγραφέα.  
     Από τον τίτλο και μόνο του έργου σχημάτισα την εντύπωση ότι κρύβει λαογραφικούς θησαυρούς στις σελίδες του και δεν έπεσα έξω. Ανάλογα προϊδεάζει και η εικόνα του εξωφύλλου. Με καταγωγή/προέλευση από το Σούβαρδο Καλαβρύτων, δηλαδή από τα «δικά μου νερά» ο Γιάννης Σιδέρης, ξετυλίγει μέσα από τις σελίδες του βιβλίου του ξεχωριστές ιστορίες, που αρέσουν ιδιαίτερα, γι’ αυτό και το διάβασα «μονοκοπανιά», όπως λέμε και στον τόπο μας.
     To έργο του αυτό το αφιερώνει στον παππού του τον Αντρέα και στο θείο του το Γιάννη, πρωταγωνιστής του έργου ο πρώτος και συμπρωταγωνιστής ο δεύτερος. Δεν θα ήταν, όμως, καθόλου υπερβολή να σημειώσω, κι ας μου το επιτρέψει ο συγγραφέας, ότι κύριος πρωταγωνιστής είναι η παράδοση, με αφηγήσεις μεγαλύτερων, αλλά και με παιδικά βιώματα του ίδιου.
     Ειδικά σε όσους μεγαλώσαμε σε χωριά, μας συνεπαίρνουν ιδιαίτερα αυτές οι γραφές που ζωντανεύουν εικόνες των παιδικών μας χρόνων, όταν οι ιδιαίτερες πατρίδες μας έσφυζαν από ζωή. Πολύ, πάρα πολύ χαρισματική στην περιγραφή η πένα του, «παίρνει από το χέρι» τον αναγνώστη και «συμμετέχουν» μαζί στα δρώμενα, και «βιώνουν» τον τρόπο και τη ζωή των ανθρώπων, σε χρόνια μπορεί και τρεις και τέσσερις γενιές πριν από το σήμερα κι ας είναι βασισμένες σε αφηγήσεις μεγαλύτερων οι περισσότερες! Με τον ίδιο αριστοτεχνικό τρόπο και σε μια Παπαδιαμάντεια γραφή, κρατάει στο έργο του ατόφια τη ντοπιολαλιά στους διαλόγους, παραπέμποντας στο τέλος των σελίδων τη σημασία των τοπικών ιδιωματισμών.
     Τον τίτλο στο βιβλίο δανείζει το έβδομο από τα εννιά κεφάλαια, απόλυτα δικαιολογημένα και κατά και την ταπεινή μου άποψη, αφού σ’ αυτό η ωμοπλατοσκοπία («σπαλομαντεία») είναι και ο κύριος πρωταγωνιστής. Πολλοί από εμάς θυμόμαστε μητέρες και γιαγιάδες να είναι κυριολεκτικά «κρεμασμένες» από τη σπάλα του αρνιού, για να «δουν τί λέει» για τα μελλούμενα του σπιτιού, του νοικοκύρη, της οικογένειας, της οικονομίας, της σοδειάς και για κάθε τι που τους ενδιέφερε.
     Θεωρώ κορωνίδα των γραφών του (προσωπική η εκτίμηση) μια μικρή πρόταση από τη σελίδα 33, από τις κουβέντες του Ηρακλή: «Πρέπει να τα ξέρετε σεις οι νέοι»! Σε μια εποχή που παραδοσιακές Αξίες εκφυλίζονται, παραμερίζονται ή και χάνονται, ο συγγραφέας τις διασώζει με το έργο του. Γι’ αυτό και το βιβλίο του «Η σπάλα» είναι ένας πραγματικός θησαυρός, μια αληθινή παρακαταθήκη στο ιστορικό-λαογραφικό-ηθογραφικό, αλλά και σε πολλά σημεία βιωματικό έργο του!  
     Πολύ αγαπητή μας Αφροδίτη, σ’ ευχαριστώ/σ’ ευχαριστούμε από καρδιάς για το πολύτιμο δώρο της αγάπη μας! Αγαπητέ συντοπίτη, πνευματικέ συνοδοιπόρε και φίλε πλέον, Γιάννη Σιδέρη, σ’ ευχαριστώ για το όμορφο ταξίδι στο χώρο, στο χρόνο, στον τρόπο ζωής των ανθρώπων των χωριών μας και στις συνήθειές τους, στις αγνές εποχές, στην παράδοση! Εύχομαι και στους δυο σας πάντα πνευματικά αεικίνητοι και δημιουργικοί!
 

Νίκος Χρ. Παπακωνσταντόπουλος, 19.9.2021

( Σύντομο βιογραφικό δείτε ΕΔΩ )

Οι πρώτες θεατρικές παραστάσεις του έργου «ζωοκτονία εξ αμελείας-αποτιμήσεις

Από την πρεμιέρα στο Λειβάρτζι (1η Αυγούστου 2021)
Σε "δεύτερο πλάνο" το ιστορικό-διατηρητέο μνημείο, το δημοτικό σχολείο,
πρότυπο Κέντρο Λαογραφίας σήμερα (φωτο: Λευτέρης Αβραμίδης)

Από την παράσταση στο "θεατράκι", στις Ιτιές (Ελευθερία Στεργιπούλου)

     Ίσως φανεί υποκειμενική η άποψη/οι όποιες απόψεις  για το θεατρικό έργο του γράφοντος «ζωοκτονία εξ αμελείας» (κωμωδία), «ζωντανεμένο» από την ερασιτεχνική θεατρική ομάδα «Ταξιδευτές της Πρόζας», όμως οι ανταποκρίσεις του κοινού κάθε άλλο παρά υποκειμενικές τις καθιστούν.
     Μεγάλος ήταν ο ενθουσιασμός και η αναμονή της παρακολούθησης της πρεμιέρας της παράστασης της 1^η Αυγούστου 2021 στο χωριό μου, το Λειβάρτζι Καλαβρύτων. Πολύ ακόμα μεγαλύτερα τα συναισθήματα των θεατών, ντόπιων και ξενοχωριτών, που κατέκλυσαν τον προαύλιο του σχολείου (νυν πρότυπου λαογραφικού μουσείου), συναισθήματα που εκδηλώνονταν με συνεχές χειροκρότημα και ασταμάτητο γέλιο. Η φιλοξενία της θεατρικής ομάδας στον ξενώνα «το Γρέκι» αμέσως μετά, από το Σύλλογο Λειβαρτζινών Αθήνας και το Κέντρο Λαογραφίας και Λειβαρτζινής Παράδοσης (ΚΕ.ΛΑ.ΛΕΙ.ΠΑ) έλαβε μορφή γιορτής, μορφή πανηγυριού!
     Μεταξύ των επισήμων στο Λειβάρτζι, διακρίναμε τον πρόεδρο του Τοπικού Συμβουλίου κ. Παναγιώτη Καλογεράκη, τον δημοτικό σύμβουλο και πρώτο Δήμαρχο του Καποδιστριακού Δήμου Αροανίας κ. Λεωνίδα Βασιλόπουλο, τον πρόεδρο του Συλλόγου Λειβαρτζινών Αθήνας κ. Παναγιώτη Φράγκο, τον πρόεδρο του Συλλόγου Λειβαρτζινών Πάτρας κ. Βασίλη Θούα, τον αεικίνητο δημοσιογράφο-διευθυντή-εκδότη της ηλεκτρονικής εφημερίδας ΚΑΛΑΒΡΥΤΑ ΝΕWS και της έντυπης «αδελφής» της ΩΡΑ ΤΩΝ ΚΑΛΑΒΡΥΤΩΝ κ. Νίκο Κυριαζή, τον πρόεδρο του ΚΕ.ΛΑ.ΛΕΙ.ΠΑ κ. Ζήση Ραβαζούλα, τον Κώστα Μπέκιο και τον Σταμάτη Τσαβλίρη ως εκπροσώπους του Συλλόγου των απανταχού Αγριδιωτών Καλαβρύτων. Θερμές ευχαριστίες, βεβαίως, στο Δήμο Καλαβρύτων για τη συμβολή του και σε όλους που παρακολούθησαν την παράσταση. Ιδιαίτερες ευχαριστίες και στους εκ Πατρών προσελθόντες, ειδικά για την παράσταση! Μεταξύ αυτών ο Πρόεδρος του Φεστιβάλ Πατρών κ. Ανδρέας Ανδριόπουλος, ο Νομικός και ποιητής κ. Φώτης Παλαιολόγου, η ραδιοφωνική παραγωγός κ. Ελευθερία Στεργιοπούλου (ΡΑΔΙΟ ΓΑΜΜΑ 94 FM Πάτρας). Από τους πρώτους που προσήλθαν στο χώρο να παρακολουθήσουν των παράσταση, ήταν και εφημέριος του χωριού π. Νικόλαος Σωτηρόπουλος.

     Ανάλογης αποδοχής έτυχε και η παράσταση στο Μάνεσι Καλαβρύτων, λίγες μέρες αργότερα (11 Αυγούστου), όπου εκτός των τοπικών παραγόντων και του πολυπληθούς κοινού, την παρακολούθησε και στην χειροκρότησε και ο πρόεδρος της Παγκαλαβρυτινής Ενώσεως κ. Δημήτριος Βαρβιτσιώτης.
     Τη σκυτάλη των επιτυχημένων παραστάσεων του έργου με την αξιαγάπητη θεατρική ομάδα «Ταξιδευτές της Πρόζας», πήρε η Αχαϊκή πρωτεύουσα, στις 10 και στις 11 Σεπτεμβρίου 2021, ενώ η προγραμματισμένη παράσταση για τις 12 του ίδιου μηνός αναβλήθηκε, λόγω καιρικών συνθηκών. Στις 10 του μήνα το  «θεατράκι» στις Ιτιές της Πάτρας είχε την τιμητική του! Τους θεατές καλωσόρισε ο κ. Κώστας Τσουραμάνης, ενώ χαιρετισμό απηύθυνε η πρόεδρος του πολιτιστικού οργανισμού του Δήμου Πατρέων κ. Κατερίνα Γεροπαναγιώτη, δεδομένου ότι η εκδήλωση τελούσε υπό την αιγίδα του Δήμου Πατρέων. Έκδηλος και, φυσικά δικαιολογημένος, ο ενθουσιασμός της υπεύθυνης της ομάδος, όπως και σε όλες τις παραστάσεις άλλωστε, κ. Αφροδίτης Σκαλτσά-Δημητρακοπούλου. Παρών κι εδώ ο πρόεδρος του Συλλόγου Λειβαρτσζινών Πάτρας κ. Βασίλης Θούας, ο Αθανάσιος Χρυσανθόπουλος ως εκπρόσωπος των απανταχού Αγριδιωτών Καλαβρύτων και ο πρόεδρος του πολιτιστικού συλλόγου Γυμνοτόπου Πρέβεζας κ. Παναγιώτης Γιαννούλας. To ίδιο έγινε και την επόμενη μέρα (11 Σεπτεμβρίου) στον αύλειο χώρο της εκκλησίας της Αγίας Κυριακής στον Άγιο Βασίλειο. Αβραμιαία κι εδώ η φιλοξενία, τον οποία επιμελήθηκε ο Σύλλογος Γυναικών και η ίδια η Πρόεδρος και πρωταγωνίστρια Τασία Μπιρλή. Ήταν μια ευκαιρία που συναντήσαμε δύο ακόμα πολύ αγαπημένους φίλους εκεί, τον Θεόδωρο Θανόπουλο και τον Γεώργιο Γκλαβά με τις εκλεκτές συζύγους τους.

Από την παράσταση στον Άγιο Βασίλειο (Θ. Θανόπουλος)

     Αξίζει και πρέπει να σημειωθεί ότι με το θέμα ασχολήθηκε με τιμητικά λόγια μεγάλο μέρος του Αχαϊκού Τύπου, έντυπου και ηλεκτρονικού, ενώ τα σχόλια σε ιδιωτικές αναρτήσεις μέσων μαζικής δικτύωσης ήταν και συνεχίζουν να είναι πάμπολλα και διθυραμβικά. Μεταξύ αυτών και πνευματικών δημιουργών (λογοτεχνών-συγγραφέων-ποιητών), όπως της κ. Παναγιώτας Λάμπρη, του κ. Φώτη Παλαιολόγου, του κ. Θεόδωρου Θανόπουλου, του κ. Γεωργίου Γκλαβά, του κ. Παναγιώτη Τσιακούλια, τους οποίους θερμά ευχαριστώ/θερμά ευχαριστούμε όλοι.
     Η σκηνοθεσία, τα σκηνικά και η μουσική επένδυση είναι με τη φροντίδα της ομάδας «ΔΕΚΑ+5», ενώ τα κοστούμια των ηθοποιών είναι… από το σπίτι τους!
     Έπαιξαν/παίζουν οι ηθοποιοί: Νίκος Λιόλιος, Νίκος Σπυρόπουλος, Γιώργος Δημητρακόπουλος, Χριστίνα Σπυροπούλου, Αφροδίτη Σκαλτσά-Δημητρακοπούλου, Αγγελική Βρεττού, Κατερίνα Αντωνακοπούλου, Ελένη Ηλιοπούλου, Ναταλία Μπεσαραμπή, Αγγελική Μπιλάλη, Τασία Μπιρλή και guest star η Κατερίνα Λιβαδά.
     Ομάδα Υποστήριξης: Φάνης Γιαλυψός, Δημήτρης Βρεττός και Μαρία Καρδαμπίκη. Τιμώμενο πρόσωπο της ομάδας για το 2021, η «ταξιδευτίνα» κ. Αγγελική Μπιλάλη.

     Υπόθεση του έργου: Δυο παλιοί συμμαθητές, ο Άγγελος και η Άρτεμις, συναντιούνται τυχαία, πολλά χρόνια μετά το σχολείο και θυμούνται διάφορα ευτράπελα από τη μαθητική ζωή τους.
     Μια αναπάντεχα ευχάριστη έκπληξη μας κατέλαβε όλους τις τελευταίες μέρες: Η μεγάλη ζήτηση του «ζωοκτονία εξ αμελείας» από συλλόγους, ομάδες, φορείς, Δήμους, ιδρύματα, που θα κάνει το 2022 δεύτερη χρονιά θεατρικών παραστάσεων του έργου, σύμφωνα με απόφαση των «Ταξιδευτών της Πρόζας»! Ήδη περισσότερα από τριάντα (30) αιτήματα έχουν υποβληθεί στην ομάδα!
     Η ευχάριστη διάθεση, το χειροκρότημα, και το γέλιο που χαρίζει ένα κωμικό έργο, είναι αναμφισβήτητα η καλύτερη αμοιβή για το δημιουργό του. Είναι, όμως, κατά πολύ μεγαλύτερη η αμοιβή για τους ηθοποιούς που υποδύονται τους ρόλους, γιατί αυτοί το «ζωντανεύουν». Προσωπικά νομίζω, ότι έχω το δικαίωμα να καυχώμαι μόνο για το χωριό μου, που το ξεκίνημα ενός σπουδαίου πολιτιστικού δρώμενου άρχισε από εκεί! Αγαπημένοι μου «Ταξιδευτές», ΕΥΧΑΡΙΣΤΩ ΣΑΣ, ΤΙΜΩ ΣΑΣ, ΑΓΑΠΩ ΣΑΣ! Μαζί και την ευγνωμοσύνη μου, γιατί οι "Ταξιδευτές της Πρόζας" σέβονται και το τελευταίο "και", και την τελευταία τελεία και το τελευταίο κόμμα του συγγραφέα! Νοιώθω ιδιαίτερη την τιμή που αισθάνομαι μέλος της μεγάλης και αγαπημένης σας οικογένειας!

    

                            Ολιγόλεπτα βίντεο-αποσπάσματα από τις παραστάσεις 

                                     στο Λειβάρτζι (επάνω) και στον Άγιο Βασίλειο (κάτω)

Λίγα λόγια για την θεατρική ομάδα «Ταξιδευτές της Πρόζας»
 
     Οι «Ταξιδευτές της Πρόζας» είναι μια ερασιτεχνική θεατρική ομάδα και δημιουργήθηκε το 2008, κατόπιν πρότασης της ταμίου της τότε «Ενώσεως Καλαβρυτινών Πάτρας», κ. Αφροδίτης Σκαλτσά-Δημητρακοπούλου και αμέσως στελεχώθηκε από ανθρώπους που αγαπούν το θέατρο. Η κ. Αφροδίτη Σκαλτσά-Δημητρακοπούλου, είναι και η υπεύθυνη της ομάδος.
     Η ομάδα αυτή έθεσε ως στόχο της να πηγαίνει στα χωριά μας τα καλοκαίρια, καθώς και όπου αλλού τους καλούν και βρίσκει «πόρτες ανοιχτές», (π.χ. σε οίκους ευγηρίας, ΚΑΠΗ, Συλλόγους, Προνοιακά Ιδρύματα κλπ), για να προσφέρει απλόχερα το γέλιο και τη χαρά, με ΕΛΕΥΘΕΡΗ ΕΙΣΟΔΟ! Απόλυτα δικαιολογημένα, λοιπόν, οι «Ταξιδευτές της Πρόζας» έχουν χαρακτηριστεί «λαϊκό μπουλούκι της προσφοράς», δεδομένου ότι πέραν της δωρεάν παροχής της ψυχαγωγίας, η ομάδα βοηθά τους σκοπούς και την ενίσχυση οικογενειών και ιδρυμάτων που έχουν ανάγκη από υλικά αγαθά. Επιβάλλεται να τονισθεί ακόμα, πως με τη λήξη του καλοκαιριού του 2019 άγγιξε τις τετρακόσιες παραστάσεις! Για το καλοκαίρι του 2019, ανέβασε με μεγάλη επιτυχία, όπως πάντα άλλωστε, την κωμωδία «ούτε γάτα, ούτε ζημιά», των  Αλέκου Σακελλάριου-Χρήστου Γιαννακόπουλου και ήταν αφιερωμένη στην Πατρινή πολυβραβευμένη Συγγραφέα και Δημοσιογράφο Τουρισμού κ. Θεοδώρα Μαρούδα-Ανεστοπούλου.
     Είναι απόλυτα βέβαιο ότι το «αναγκαστικό διάλειμμα» που επέφερε το 2020 η πανδημία, ήταν και χρόνος ανασύνταξης δυνάμεων των «Ταξιδευτών της Πρόζας»!
 
Σημείωση: Το φωτογραφικό υλικό είναι δανεισμένο από την κ. Ελευθερία Στεργιοπούλου, τον κ. Θεόδωρο Θανόπουλο και τον κ. Λευτέρη Αβραμίδη, ενώ τα ολιγόλεπτα ερασιτεχνικά βίντεο-αποσπάσματα είναι από το προσωπικό μου αρχείο και τις παραστάσεις στο Λειβάρτζι και στον Άγιο Βασίλειο.
 

Νίκος Χρ. Παπακωνσταντόπουλος, 17.9.2021

( Σύντομο βιογραφικό σημείωμα δείτε ΕΔΩ )     

Το «δικό μας» ΡΑΛΙ ΑΚΡΟΠΟΛΙΣ (δεκαετία 1970)!

         Το ράλι «ΑΚΡΟΠΟΛΙΣ» στα πρώτα χρόνια της δεκαετίας του 1970 περνούσε και από πολλά χωριά των Καλαβρύτων. Άθλιος ο δρόμος, αλλά και μοναδικής διαδρομής. Μαθητής γυμνασίου τότε, με διαμονή στο Αγρίδι Καλαβρύτων, όπως και σε άλλα κείμενά μου έχω γράψει, βίωνα το μοναδικό αυτό θέαμα μαζί με όλα τα «Αγριδιωτόπουλα» και τους Αγριδιώτες. Για μέρες μετά, το ράλι ήταν και το μοναδικό θέμα συζήτησης στις παρέες μας και στα πηγαδάκια των διαλειμμάτων του σχολείου. Ας πισωγυρίσουμε μέσα από το κείμενο που ακολουθεί κι ας δούμε/ας θυμηθούμε κάποιοι πώς το ζούσαμε εκείνη την εποχή, αλλά και το μοναδικό μας πάθημα με το φίλο μου και συμμαθητή μου, το Σταμάτη, με την ευκαιρία της αναμενόμενης σύγχρονης διοργάνωσης, 9-12 Σεπτεμβρίου 2021.

 
Σύντομο ιστορικό σημείωμα
 
     To Ράλι Ακρόπολις ήταν ένας από τους σημαντικότερους και παλαιότερους αγώνες αυτοκινήτου στην Ελλάδα, που πέρα από το αθλητικό και πολιτιστικό του ενδιαφέρον, ανεδείκνυε και τις περιοχές διέλευσής του. Η διοργάνωσή του ξεκίνησε στις αρχές της δεκαετίας του 1950 από την ΕΛΠΑ κι ένα από τα ιδρυτικά του μέλη ήταν και ο Απόστολος Νικολαΐδης. Το 1960 ο αγώνας συμπεριελήφθη στο Ευρωπαϊκό και από το 1973 και στο παγκόσμιο πρωτάθλημα οδηγών και κατασκευαστών αυτοκινήτων. Από το 2013 δεν προσμετράται στο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα, λόγω οικονομικών δυσχερειών, ενώ το 2021 επιστρέφει όπως και πριν το 2013. Πιθανότατα η εκκίνησή του θα δοθεί κάτω από τον ιερό βράχο της Ακρόπολης και ο τερματισμός του στο Ζάππειο, όπως και τότε.
 

***

 
     Πέρα από το Πάσχα και τις πασχαλινές διακοπές, την αναγέννηση της φύσης, την αισιοδοξία και την ευχάριστη διάθεση της άνοιξης, είχαµε κι άλλον έναν λόγο στα πρώτα γυµνασιακά µας χρόνια να θέλουµε να έλθει αυτή η εποχή: Το ράλι «ΑΚΡΟΠΟΛΙΣ»!
     Ένα κοµµάτι της διαδροµής του ήταν και το πέρασµα από τα χωριά µας, στο δρόµο Κλειτορία – Σοποτό – Τριπόταµα. Μέσα, λοιπόν, στο αναγεννημένο και γαλήνιο περιβάλλον των τόπου µας, μπορούσαμε κι απολαμβάναμε ζωντανά και με πραγματικό δέος το θέαµα αυτό, που δεν ήταν καθόλου μικρό και συνηθισµένο. Το ενδιαφέρον και η αγωνία, µα προ πάντων η οπτική και ακουστική επαφή με τα αγωνιστικά αυτοκίνητα διαφόρων χρωμάτων που «πέρναγαν σφεντόνα», έδιναν την απόλυτη φαντασμαγορική μοναδικότητα, αφού δεν είχαμε τη δυνατότητα πρόσβασης σε κανένα άλλο παρόμοιο γεγονός. Η υπαρκτή πιθανότητα να «τραφιαστούν» αυτοκίνητο, οδηγός το συνοδηγός ανέβαζε κατακόρυφα και τη δική µας αδρεναλίνη.
     Οι αγώνες γίνονταν προς στο τέλος του Μάη ή στις αρχές του Ιούνη, ούτε λίγο ούτε πολύ, δηλαδή, την περίοδο των γραπτών εξετάσεων. Ποιος, όµως, έδινε σηµασία σε διαβάσµατα και εξετάσεις, αφού το ράλι ήταν πολύ πιο ενδιαφέρον! Οι «δοκιµαστικές» διελεύσεις ξεκίναγαν κάνα µήνα πριν τους αγώνες, που για µας δεν είχαν µικρότερο ενδιαφέρον από τον «τελικό». Τα νέα είχαν κυκλοφορήσει αρκετές µέρες νωρίτερα και µαθεύονταν, από πού αλλού, από συµµαθητές και φίλους που διάβαζαν αθλητικές εφηµερίδες.
     Γνωρίζοντας κατά προσέγγιση την ώρα της εμφάνισης/διέλευσης του πρώτου αγωνιστικού αυτοκινήτου, βρισκόµαστε σε εγρήγορση και είχαµε επισηµάνει έγκαιρα το «στρατηγικό» σηµείο, που θα µας έδινε το πλεονέκτηµα της μεγαλύτερης οπτικής επαφής, τόσο στις επικίνδυνες στροφές, όσο και στις «ευθείες» και τρέχαμε στις προεπιλεγμένες θέσεις. Αν τύχαινε να περάσει νυχτερινές ώρες, που συνέβαινε κι αυτό, οι προβολείς των αυτοκινήτων προανάγγελλαν το γεγονός πριν ακόμα ακουστεί ο «ηδονιστικός» θόρυβος της μηχανής τους. Σε ελάχιστα λεπτά τα πρώτα αυτοκίνητα έφταναν στο Αγρίδι. Χειροκροτήματα, φωνές, επιφωνήματα, χειρονοµίες θαυµασµού και επιδοκιµασίας! Χαµός!... Όλες αυτές οι εκδηλώσεις γίνονταν µεγαλύτερες και πιο ενθουσιώδεις, όταν περνούσαν οι Έλληνες ραλίστες, γνωστοί ως και τον τελευταίο µας, όπως ο Μοσχούς, ο Ιαβέρης, ο Στρατισίνο, ο Λιβιεράτος. Βέβαια, είχαµε ενηµερωθεί προηγουµένως για τη µάρκα και το νούµερο του αυτοκινήτου του καθενός τους, αφού δεν υπήρχε δυνατότητα να τους δούµε και να τους αναγνωρίσουµε.
      Ένα µεγάλο και πολύ πυκνό σύννεφο σκόνης – «ντεκόρ» που σηκωνόταν και «ακολουθούσε», σιγά – σιγά απλωνόταν γύρω και προς τα πάνω, μέχρι που σκόρπιζε. Το σύννεφο αυτό γινόταν πολύ µεγαλύτερο, αν επικρατούσε άπνοια και τα αυτοκίνητα περνούσαν σε µικρές αποστάσεις το ένα από το άλλο.
     Ακολουθούσαµε το πολύ εντυπωσιακό αυτό θέαµα µε το βλέµµα σε όλη αυτή τη διαδροµή, όσο είχαµε οπτική επαφή, µέχρι που «σκαπέταγαν», λίγο πριν το «Καλογερικό Μύλο». Αν και καθόλου μικρή όλη αυτή απόσταση, από το Ματροχόρτι ως τον Καλογερικό Μύλο-κάπου δέκα-δώδεκα χιλιόμετρα, τα καταράχια μας έκρυβαν ένα πολύ μεγάλο μέρος της απόλαυσης.
     ∆ύο ήταν τα καταλληλότερα σηµεία στο Αγρίδι, ένα από τα χωριά με μεγάλο οπτικό πεδίο στο θέαμα:  Το πρώτο στην «Ξερόµαντρα», λίγο µετά το Αγρίδι προς το Σοποτό και το δεύτερο, στη στροφή «στ’ Αλώνια», στο έµπα του χωριού από δυτικά. Το δεύτερο το προτιµούσαµε περισσότερο, γιατί πολύ γρήγορα και εύκολα µπορούσαµε να βρεθούµε εκεί. Η «Ξερόµαντρα» έδινε περισσότερο θέαµα, αλλά ήταν µακριά. Τυχερός ήταν κανείς, αν βρισκόταν στη θέση εκείνη την ώρα που «ξανάφαιναν» στο Μαυροχόρτι. Χόρταινε να βλέπει! Κι αν το ράλι πέρναγε πρωί και σε ώρα µαθήµατος, πολύ µεγάλη τύχη! Συνήθως πηγαίναµε εκδροµή και το απολαμβάναμε από εκεί!
     Ριψοκίνδυνα, ως παιδιά, θέλαµε να ζυγώσουµε όσο γίνεται κοντύτερα στο δρόµο, ει δυνατόν στην άκρη, να το απολαύσουμε καλύτερα, ν’ «ακουµπήσουµε» τα αγωνιστικά αυτοκίνητα, αν γινόταν, να σκονιστούμε με τη σκόνη και να φτάσει στη μύτη μας η μυρωδιά τους! Ποιος έδινε και πολύ σηµασία στις επίµονες συµβουλές των καθηγητών µας και κάθε µεγαλύτερου, να παρακολουθούµε από µεγάλες αποστάσεις για την ασφάλειά μας! Το ίδιο συνέβαινε και µε τις παροτρύνσεις των χωροφυλάκων, που µε τη σφυρίχτρα στο στόµα έπιαναν κι αυτοί «δουλειά» σε καίρια σηµεία κατά µήκος της διαδροµής, να ελέγχουν και να αποµακρύνουν περίεργους και «φιλάθλους», κυρίως εμάς τα παιδιά, για την αποφυγή ατυχήματος.
     Όταν τελείωνε το θέαµα, άρχιζαν αµέσως τα σχόλια, αλλά και η µελαγχολία. Σχόλια για το πώς έτρεχε κάθε αγωνιστικό αυτοκίνητο και τις… δεξιοτεχνίες του οδηγού, µε µεροληπτική πάντα κριτική για τους Έλληνες αγωνιζόµενους, και µελαγχολία που τελείωσε! Από τη στιγμή εκείνη αρχίζαµε να ζούµε µε την αναµονή του επόµενου αγώνα, σ’ ένα χρόνο μετά!
     Είχα ακούσει από ένα αρκετά µεγαλύτερό µου παιδί και τούτο το παράδοξο και µου είχε σφηνωθεί στο µυαλό:
     «Αν κάτσεις κάτω από ένα γεφύρι, θα ζήσεις µια ξεχωριστή εµπειρία... Θα νοµίζεις πως σηκώνεται αεροπλάνο, τη στιγµή που περνάει το ράλι από πάνω...»!
    Ήθελα να «βιώσω» αυτήν την «εµπειρία του αεροπλάνου(!)», έστω και µέσα από ψευδαισθήσεις, έστω και µε τη φαντασία. Τα αεροπλάνα τα «ξέραµε» βλέποντάς τα µόνο να πετάνε σε κάποιες δεκάδες κάποιες χιλιάδες πόδια από πάνω µας, και σε µέγεθος µικρού πουλιού! Για το «εγχείρηµά» µου αυτό κατάφερα να πείσω και το συµµαθητή µου και φίλο µου, το Σταμάτη, να µε ακολουθήσει, κόντρα σε όλους τους άλλους που προτιµούσαν να βλέπουν και να ακούν. Αυτό που καταφέραµε µε το Σταμάτη, ήταν να χάσουµε ένα μεγάγάλο κοµµάτι από το θέαµα, αφού τρέξαµε και βρεθήκαμε κάτω από το µικρό γεφύρι, λίγα δευτερόλεπτα πριν φτάσουν τα πρώτα αγωνιστικά αυτοκίνητα. Και το µόνο που νοιώσαµε εκεί, ήταν ο στιγµιαίος θόρυβος της µηχανής των πρώτων δύο – τριών που πέρασαν και τις πέτρες µαζί µε χώµατα που πετάγονταν από τη µια κι από την άλλη πλευρά του γεφυριού. Ευτυχώς, καταλάβαµε γρήγορα την... «αποκοτιά» µας και το εγκαταλείψαµε, πιάνοντας ένα σηµείο, µε καλή οπτική επαφή!
     Για πολύ καιρό µετά µε ακολουθούσε η δικαιολογηµένη κοροϊδία και ειρωνεία του συµµαθητή µου και πολλών άλλων ακόµα, όταν μάθαιναν πώς την πάθαμε!

Νίκος Χρ. Παπακωνσταντόπουλος, 6.9.2021

https://nikolpapak.blogspot.com/2021/08/blog-post_29.html

 

Νίκος Χρ. Παπακωνσταντόπουλος
Βιογραφικό σημείωμα

    Ο Νίκος Παπακωνσταντόπουλος γεννήθηκε στο Λειβάρτζι του Δήμου Καλαβρύτων. Σπούδασε Νοσηλευτική, λειτούργημα το οποίο έχει ασκήσει επί τριάντα επτά χρόνια. Πέραν του λειτουργήματός του δραστηριοποιείται και στο λογοτεχνικό χώρο με τα εξής βιβλία:
- «Λειβάρτζι, σ’ ευχαριστώ!», με λαογραφικά και άλλα δρώμενα του χωριού του, έκδοση 2002.
- «Έμμετρα», ποιητική συλλογή, με θέματα φύσης και παράδοσης. Εκδόσεις «Άπειρος Χώρα», 2008.
- «Η φωτογραφία», συλλογή αφηγημάτων, με "επίκεντρο" παιδικές αναμνήσεις του συγγραφέα, εκδόσεις «Άπειρος Χώρα», 2011.
- «Καταθέσεις από τη Νοσηλευτική μου διαδρομή», ογκώδης εργασία που αφορά το αντικείμενο του λειτουργήματός του.
- «Όταν η ελπίδα άρχισε ν’ ανατέλλει», ιστορική-επιστημονική έρευνα του λειτουργήματός του, εκδόσεις «Άπειρος Χώρα», 2012.
- «Αθόρυβοι Εργάτες», μυθιστόρημα, εκδόσεις «Άπειρος Χώρα», 2014.
- Συμμετοχή στο συλλογικό βιβλίο λαογραφικού περιεχομένου, με τίτλο «Χειμωνιάτικες βραδιές στο τζάκι», εκδόσεις «Άπειρος Χώρα», 2016.
- Συμβολή στην έκδοση του βιβλίου της ΠΑΓΚΑΛΑΒΡΥΤΙΝΗΣ ΕΝΩΣΕΩΣ «Τα Καλαβρυτινά... με το νερό τ' αθάνατο», εκδόσεις Γραφικές Τέχνες «ΠΑΛΜΟΣ», 2017.
- «Επιλεγμένα» (ποιήματα-διηγήματα), εκδόσεις Άπειρος Χώρα", 2018.

- «Η Ανάσταση στον καιρό της πανδημίας», συλλογή διηγημάτων και ποιημάτων, εκδόσεις «Άπειρος Χώρα», 2022 - Α΄ ΒΡΑΒΕΙΟ στον Πανελλήνιο και Παγκύπριο διαγωνισμό της ΕΝΩΣΗΣ ΕΛΛΗΝΩΝ ΛΟΓΟΤΕΧΝΩΝ 2022.  

- Συμβολή στην έκδοση του «πανηγυρικού τόμου» της «Επετηρίδας των Καλαβρύτων», 2021, για την 200στή επέτειο της Ελληνικής Επαναστάσεως.

- Με μεγάλη επιτυχία περιόδευσε το θεατρικό του έργο-κωμωδία «Ζωοκτονία εξ αμελείας», με το θίασο «Ταξιδευτές της Πρόζας» στην Αχαΐα και στην Ηλεία το 2021. Η επιτυχία και οι αυξημένες προσκλήσεις από Συλλόγους, Φορείς και ομάδες για παραστάσεις εντός και εκτός Αχαΐας, οδήγησε τη θεατρική ομάδα στην απόφαση το 2022 να συνεχίσει τις παραστάσεις. Το δε θεατρικό έργο απέσπασε το πρώτο βραβείο ανδρικού ρόλου στο Πανελλήνιο Φεστιβάλ Σάτιρας Ερασιτεχνικών Θιάσων στην Πάτρα.

- «Εύθυμες ιστορίες της καθημερινής ζωής» - συλλογή 73 ευθυμογραφημάτων, εκδόσεις ΣΥΜΠΑΝΤΙΚΕΣ ΔΙΑΔΡΟΜΕΣ, 2025. 

- «Πιστοποιητικό πατρότητος» - μυθιστόρημα, εκδόσεις ΣΥΜΠΑΝΤΙΚΕΣ ΔΙΑΔΡΟΜΕΣ, 2026. 

  Ακόμη, έχει εκπροσωπίσει την Ελλάδα σε Διεθνή Φεστιβάλ Ποίησης, όπου και έχει βραβευτεί. Έργα του έχουν μεταφραστεί σε ξένες γλώσσες και συμπερολαμβάνονται σε ξένες εκδόσεις.

    Ασχολείται αρκετά με την καταγραφή της λαογραφίας του τόπου του. Εκατοντάδες είναι τα σχετικά με το θέμα αυτό άρθρα του, που έχουν αναρτηθεί και συνεχίζουν να αναρτώνται στην ηλεκτρονική εφημερίδα http://www.kalavrytanews.com/
και στη στήλη
http://www.kalavrytanews.com/search/label/%CE%9D%CE%AF%CE%BA%CE%BF%CF%82%20%CE%A7%CF%81.%20%CE%A0%CE%B1%CF%80%CE%B1%CE%BA%CF%89%CE%BD%CF%83%CF%84%CE%B1%CE%BD%CF%84%CF%8C%CF%80%CE%BF%CF%85%CE%BB%CE%BF%CF%82?max-results=20
     Από τις σημαντικότερες λαογραφικές εργασίες του και το «ΚΑΛΑΒΡΥΤΙΝΟ ΛΕΞΙΚΟ», μέρος του οποίου συμπεριλαμβάνεται στα βιβλία του  «Λειβάρτζι, σ’ ευχαριστώ!», «Η Φωτογραφία» και με περισσότερα λήμματα στην ιστοσελίδα του,  ΕΔΩ, και στην ηλεκτρονική εφημερίδα ΚΑΛΑΒΡΥΤΑ NEWS,  ΕΔΩ, το οποίο έχει αναπαραχθεί και σε πολλά άλλα sites.
    Έχει ασχοληθεί ακόμα με τη μετάφραση Ευαγγελικών Περικοπών της Μεγάλης Εβδομάδας, καθώς και των Κυριακών όλου του έτους. Επίσης, συνεχίζει να δημοσιεύει πολύ συχνά άρθρα και λογοτεχνικά κείμενα στον έντυπο και ηλεκτρονικό Τύπο, καθώς και στον προσωπικό του ιστότοπο http://nikolpapak.blogspot.gr/. Ενδιαφέρον παρουσιάζουν και οι πολλές ομιλίες του και τα άρθρα του για διάφορα λογοτεχνικά, πολιτιστικά, κοινωνικά θέματα και παρουσιάσεις/κριτικές βιβλίων. Πέραν των ανωτέρω, έχει επιμεληθεί φιλολογικά και την έκδοση βιβλίων φιλικών του προσώπων και συμμετέχει σε τηλεοπτικές και ραδιοφωνικές εκπομπές για πολιτιστικού, κοινωνικού και ιστορικού ενδιαφέροντος θέματα.
     Τόσο τα έντυπα, όσο και τα ηλεκτρονικά και ελεύθερης διακίνησης μέσω διαδικτύου έργα του, συγκεντρώνουν πολλές και με τιμητικά λόγια κριτικές από προσωπικότητες του πνεύματος και εν γένει από το ευρύ αναγνωστικό του κοινό.  
    Έργα υπό έκδοση: 
- Ιερά Μονή Αγίας Τριάδος Λειβαρτζίου, ιστορική έρευνα, με αντικείμενο τη πορεία στο χρόνο και την προσφορά στην παράδοση, στα γράμματα και στην πατρίδα της ιστορικής ομώνυμη μονής του χωριού του, ανεγερθείσης το 1550 μ. Χ..

-  Κατάρα και ευλογία, μυθιστόρημα.

 Ο Νίκος Παπακωνσταντόπουλος είναι Μέλος της ΕΝΩΣΗΣ ΕΛΛΗΝΩΝ ΛΟΓΟΤΕΧΝΩΝ και έχει διατελέσει Μέλος της ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΑΟΓΡΑΦΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΙΑΣ. Πνευματικά του έργα έχουν διακριθεί και βραβευθεί σε λογοτεχνικούς διαγωνισμούς, έχουν δημοσιευθεί σε ξένα βιβλία και περιοδικά και έχει τιμηθεί από Συλλόγους και Φορείς για την προσφορά του στα Γράμματα.   

    Το Μάιο του 2017 δημιούργησε το προσωπικό του ιστολόγιο http://nikolpapak.blogspot.gr/, το οποίο πολύ συχνά εμπλουτίζει με λογοτεχνικά και λαογραφικά θέματα. Ο ιστότοπος αυτός έχει μεγάλη απήχηση στο αναγνωστικό του κοινό και συν τω χρόνω η επισκεψιμότητά του αυξάνεται. Η αγάπη του για το γενέθλιο τόπο και γενικά για όλη την περιοχή Καλαβρύτων, η νοσταλγία των παιδικών χρόνων, η φύση και ειδικότερα η Καλαβρυτινή φύση, οι Αξίες που εκφυλίζονται ή χάνονται, στέκουν ως εφαλτήριο της συγγραφικής-λογοτεχνικής-λαογραφικής ενασχόλησής του. Αστείρευτη πηγή εμπνεύσεών του η ιδιαίτερη πατρίδα του, η ορεσίβια ζωή και οι παιδικές του αναμνήσεις. Μεταξύ των αγαπημένων του συγγραφέων-λογοτεχνών-ποιητών ο Κρυστάλλης, ο Παπαδιαμάντης, ο Σολωμός, ο Παλαμάς, ο Δροσίνης,  ο Ξενόπουλος, ο Καρυωτάκης, ο Βάρναλης, ο Καρκαβίτσας, ο Λουντέμης, ο Βενέζης κ.ά. 
    Είναι παντρεμένος με την Ελένη Γάλλιου από τον Γοργόμυλο Πρέβεζας και έχουν δύο παιδιά.