Οι μυρμηγκιές, ή (μ)παρδαβίτσες ή και με άλλες
ονομασίες που μπορεί να είναι γνωστές κατά τόπους στη χώρα μας, λέγονται και «αστερίτσες»,
επειδή ορισμένοι πιστεύουν ότι «προκαλούνται» ειδικά στα παιδιά, όταν μετράνε τ’
αστέρια στον έναστρο νυχτερινό ουρανό! Αυτός είναι ο λόγος που σε πολλούς από
εμάς στην παιδική μας ηλικία, μας πρότρεπαν και επέμεναν οι γονείς μας και οι
παππούδες μας, να μην μετράμε τ’ αστέρια τη νύχτα! «Όσα αστέρια μετρήσεις,
τόσες μπαρδαβίτσες θα βγάλεις», μας έλεγαν!
Επιστημονικά, πρόκειται για τον ιό που προκαλεί τα ανθρώπινα θηλώματα, τον HPV, και λέγονται θηλώματα ή βλατίδες. Πρόκειται για μικρά, σκληρά καλοήθη εξογκώματα στο ανώτερο σημείο του δέρματος και εμφανίζονται, κυρίως, στην εξωτερική πλευρά της παλάμης των χεριών, στα δάχτυλα και στα πέλματα. Ειδικά όταν εμφανιστούν πολλές, προκαλούν μια άσχημη εικόνα στα χέρια, γι’ αυτό και δεν είναι λίγοι εκείνοι οι ασθενείς, που «κρύβουν» τα χέρια τους! Μεταδίδονται εύκολα με άμεση επαφή, π.χ. χειραψία, ή και με έμμεση, όπως κοινή χρήση αντικειμένων. Μπορούν να εμφανιστούν και σε άλλα σημεία του σώματος εκτός από τα αναφερόμενα, αλλά αυτό είναι κάπως πιο σπάνιο. Υποχωρούν και χωρίς θεραπεία, ίσως όμως να χρειαστεί και ιατρική βοήθεια και φαρμακευτική αγωγή.
Όταν ο άνθρωπος ήταν ακόμα μακριά
από την επιστήμη, είτε για λόγους άγνοιας, είτε για λόγους αποστάσεων και
οικονομίας, προσπαθούσε να αντιμετωπίσει πολλές ασθένειες με διάφορους
πρακτικούς τρόπους, όπως τα ξόρκια, πολλές μορφές φυσικής αντιμετώπισης, π.χ.
θερμά ή ψυχρά επιθέματα κλπ. Οι πιο συνηθισμένοι πρακτικοί τρόποι θεραπείας της
μυρμηγκιάς, είναι και οι εξής:
1: Με ξόρκια. Υπάρχουν άνθρωποι, κυρίως γυναίκες, που «ξέρουν τα λόγια» και τις κινήσεις, π.χ. «σταύρωμα» στα πάσχοντα σημεία.
2: Το «αμίλητο νερό». Πάει ο ίδιος ο ασθενής στη βρύση, ή στο πηγάδι το απόγευμα και παίρνει νερό μ’ ένα δοχείο. Επιστρέφοντας στο σπίτι του, δεν μιλάει σε κανέναν στο δρόμο και πριν μπει μέσα, πλένει τα χέρια του με το νερό αυτό έξω από την πόρτα. Υποστηρίζουν ορισμένοι, πως το πλύσιμο πρέπει να γίνει την ώρα της δύσης του ηλίου, που και μέχρι εκείνη τη στιγμή, δεν πρέπει να μπει στο σπίτι και το νερό να μείνει «αμίλητο». Υπάρχουν και κάποιοι ακόμα, που για καλύτερο αποτέλεσμα, υποστηρίζουν ότι το πλύσιμο των χεριών πρέπει να γίνει με το ίδιο τελετουργικό στη δύση του ηλίου, αλλά μπροστά από το ιερό κάποιας εκκλησίας.
3: Με το διάβασμα στην εκκλησία. Την ώρα που ο παππάς διαβάζει το Ευαγγέλιο, ο ασθενής να πάει και να γονατίσει μπροστά του. Συνήθως τότε ο παπάς τον «σκεπάζει» με το πετραχήλι. Η «μέθοδος» αυτή είναι κοινή και για άλλες ακόμα ασθένειες.
Επιστημονικά, πρόκειται για τον ιό που προκαλεί τα ανθρώπινα θηλώματα, τον HPV, και λέγονται θηλώματα ή βλατίδες. Πρόκειται για μικρά, σκληρά καλοήθη εξογκώματα στο ανώτερο σημείο του δέρματος και εμφανίζονται, κυρίως, στην εξωτερική πλευρά της παλάμης των χεριών, στα δάχτυλα και στα πέλματα. Ειδικά όταν εμφανιστούν πολλές, προκαλούν μια άσχημη εικόνα στα χέρια, γι’ αυτό και δεν είναι λίγοι εκείνοι οι ασθενείς, που «κρύβουν» τα χέρια τους! Μεταδίδονται εύκολα με άμεση επαφή, π.χ. χειραψία, ή και με έμμεση, όπως κοινή χρήση αντικειμένων. Μπορούν να εμφανιστούν και σε άλλα σημεία του σώματος εκτός από τα αναφερόμενα, αλλά αυτό είναι κάπως πιο σπάνιο. Υποχωρούν και χωρίς θεραπεία, ίσως όμως να χρειαστεί και ιατρική βοήθεια και φαρμακευτική αγωγή.
1: Με ξόρκια. Υπάρχουν άνθρωποι, κυρίως γυναίκες, που «ξέρουν τα λόγια» και τις κινήσεις, π.χ. «σταύρωμα» στα πάσχοντα σημεία.
2: Το «αμίλητο νερό». Πάει ο ίδιος ο ασθενής στη βρύση, ή στο πηγάδι το απόγευμα και παίρνει νερό μ’ ένα δοχείο. Επιστρέφοντας στο σπίτι του, δεν μιλάει σε κανέναν στο δρόμο και πριν μπει μέσα, πλένει τα χέρια του με το νερό αυτό έξω από την πόρτα. Υποστηρίζουν ορισμένοι, πως το πλύσιμο πρέπει να γίνει την ώρα της δύσης του ηλίου, που και μέχρι εκείνη τη στιγμή, δεν πρέπει να μπει στο σπίτι και το νερό να μείνει «αμίλητο». Υπάρχουν και κάποιοι ακόμα, που για καλύτερο αποτέλεσμα, υποστηρίζουν ότι το πλύσιμο των χεριών πρέπει να γίνει με το ίδιο τελετουργικό στη δύση του ηλίου, αλλά μπροστά από το ιερό κάποιας εκκλησίας.
3: Με το διάβασμα στην εκκλησία. Την ώρα που ο παππάς διαβάζει το Ευαγγέλιο, ο ασθενής να πάει και να γονατίσει μπροστά του. Συνήθως τότε ο παπάς τον «σκεπάζει» με το πετραχήλι. Η «μέθοδος» αυτή είναι κοινή και για άλλες ακόμα ασθένειες.
4: Με το ματωμένο ξυλάκι. Ο ασθενής παίρνει
ένα ξύλο, προκαλεί μικρή αιμορραγία σε μια μυρμηγκιά, βάζει λίγο αίμα στο ξύλο
και το πετάει στο ποτάμι να το πάρει το νερό. Μία άλλη «μέθοδος» με το ξύλο
είναι η εξής: Ο ασθενής βάζει λίγο αίμα από τη μυρμηγκιά σ’ ένα φροντισμένο
ξύλο, π.χ. μια καλή, ίσια και ξεφλουδισμένη βέργα, και την αφήνει σ’ ένα
σταυροδρόμι, ώστε να την πάρει κάποιος που θα περάσει από εκεί και θα δει τη
βέργα να του αρέσει. Λέγεται ότι τότε η μυρμηγκιά θα φύγει από αυτόν που την
έχει και θα πάει σ’ εκείνον που πήρε το ξύλο.
Αν και όλοι αυτοί οι «μέθοδοι θεραπείας» της μυρμηγκιάς, ίσως και πολλοί ακόμα, μπορεί να φαίνονται αστείες και να προκαλούν γέλιο, κρύβουν όμως και μυστήριο, γιατί έχουν αποδειχθεί πράγματι αποτελεσματικές. Πιστεύεται ότι εδώ παίζει σημαντικό ρόλο η αυθυποβολή. Πείθεται, δηλαδή, ο ασθενής ότι με τον τρόπο αυτό θα θεραπευτεί, η πίστη αυτή ενισχύει τον οργανισμό και τα αποτελέσματα είναι θετικά.
Αν και όλοι αυτοί οι «μέθοδοι θεραπείας» της μυρμηγκιάς, ίσως και πολλοί ακόμα, μπορεί να φαίνονται αστείες και να προκαλούν γέλιο, κρύβουν όμως και μυστήριο, γιατί έχουν αποδειχθεί πράγματι αποτελεσματικές. Πιστεύεται ότι εδώ παίζει σημαντικό ρόλο η αυθυποβολή. Πείθεται, δηλαδή, ο ασθενής ότι με τον τρόπο αυτό θα θεραπευτεί, η πίστη αυτή ενισχύει τον οργανισμό και τα αποτελέσματα είναι θετικά.
Νίκος
Χρ. Παπακωνσταντόπουλος, 8.10.2026









