Τρίτη 20 Ιανουαρίου 2026

Η πόλη Λάρνακα της Κύπρου και οι κατά καιρούς ονομασίες της

Ο ναός του αγίου Λαζάρου στη Λάρνακα της Κύπρου

     Η προγενέστερη ονομασία της πόλης Λάρνακα ή Λάρναξ της Κύπρου, ήταν Κίτιον και είχε ιδρυθεί από Έλληνες αποίκους. Αργότερα ήκμασε ως αποικία των Φοινίκων. Η νήσος εκχριστιανίστηκε από τον άγιο Λάζαρο, που μετά την τετραήμερη ανάστασή του από το Χριστό, διέφυγε στην Κύπρο, όπου έζησε μέχρι και τον δεύτερο θάνατό του. Λίγο αργότερα, οι Απόστολοι Παύλος και Βαρνάβας τον χειροτόνησαν πρώτο επίσκοπο της μεγαλονήσου. Ο μεγαλοπρεπής ναός του αγίου Λαζάρου στην πόλη, κτίστηκε περί το 900 μ.Χ., στο σημείο που ήταν ο τάφος του.
     Στα μεσαιωνικά χρόνια η πόλη μετονομάστηκε σε Αλυκές, από τις φυσικές αβαθείς λεκάνες που είχε και γέμιζαν με θαλασσινό νερό τους χειμερινούς μήνες. Το καλοκαίρι το νερό εξατμιζόταν και το αλάτι έμενε στο έδαφος. Άλλη μια ονομασία της, ήταν Σκάλα, την οποία πρέπει να έλαβε την εποχή της τουρκοκρατίας στη Ελλάδα, λόγω της μεγάλης αποβάθρας στην οποία στάθμευαν τα καράβια. Μετά την καταστροφή της Σμύρνης το 1922, κατέφυγαν εκεί πολλές οικογένειες της πόλης της Ιωνίας.
    Σύμφωνα με την παράδοση, το σημείο που είχε ταφεί ο άγιος Λάζαρος, έπαψε να είναι γνωστό στην περίοδο της αραβικής κυριαρχίας, από το 649. Αργότερα, το 890, πιθανότατα από ανασκαφές, βρέθηκε μια πέτρινη λάρνακα με σκαλισμένη την επιγραφή «Λάζαρος ό τετραήμερος και φίλος του Χριστού». Ένα μέρος των λειψάνων του αγίου, κλάπηκαν κατά την 4η σταυροφορία και μεταφέρθηκαν στην Κωνσταντινούπολη και από εκεί στη Μασσαλία της Γαλλίας, όπου και χάθηκαν.
     Κατά παλαιότερους συγγραφείς, η ονομασία Λάρναξ/Λάρνακα αποδίδεται στην εύρεση της λάρνακας με τα ιερά λείψανα του αγίου Λαζάρου.

Η πέτρινη λάρνακα του αγίου Λαζάρου

     Ο μεγαλοπρεπής ναός του αγίου Λαζάρου, στην πόλη, είχε τρεις επιβλητικούς τρούλους, που καταστράφηκαν μαζί με το, επίσης, μεγαλοπρεπές καμπαναριό, πιθανόν τα πρώτα χρόνια της τουρκοκρατίας και μετατράπηκε σε τζαμί. Μετά το 1850, που οι Οθωμανοί επέστρεψαν την ανέγερση καμπαναριών στους ναούς, ξαναχτίστηκε μεγαλοπρεπές. Πυρκαγιά το 1970 κατέστρεψε μεγάλο μέρος του εσωτερικού του ναού, οι οποίες αποκαταστάθηκαν. Μεταξύ αυτών και το ξυλόγλυπτο τέμπλο.
         Λαογραφικά στοιχεία για τη ζωή του αγίου Λαζάρου, μπορείτε να διαβάσετε από την αρθρογραφία μου στην ηλεκτρονική εφημερίδα ΚΑΛΑΒΡΥΤA NEWS, ΕΔΩ.

----------------------------------------------
Πηγή: Ελένη Παναγιωτοπούλου – Κουρτίδου: «Ταξίδι στην Κύπρο».
Πηγή φωτογραφιών: Διαδίκτυο
 
Νίκος Χρ. Παπακωνσταντόπουλος, 20.1.2026

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου